لیست ضرب المثل های حرف ن به همراه معنی
به گزارش عینک دایره ای، نازکش داری ناز کن، نداری پاتو رو به قبله دراز کن، نشسته لب گود می گه لنگش کن، نمک به زخم پاشیدن و ... بخشی از پرکاربردترین ضرب المثل های فارسی و ایرانی هستند که با حرف ن آغاز می شوند. با داستان، طرز استفاده و معنی این ضرب المثل ها همراه خبرنگاران باشید.
فهرست انواع ضرب المثل با حرف ن
- نابرده رنج گنج میّسر نمی گردد
بدون زحمت چیزی عاید نمی گردد.
- ناخن خشک
خسیس، تنگ نظر.
- نازکش داری ناز کن، نداری پاتو رو به قبله دراز کن
حسرت کسی را خوردن که مورد مهر و عنایت بی حد قرار گرفته است.
- نان به نرخ روز خوردن
مطابق با اوضاع و شرایط پیش رفتن. تغییر موضع و موقعیت با شرایط روز.
- نان به هم قرض دادن
دو نفر که به خاطر عمل متقابل و با چشم داشت و توقع تلافی و یکدیگر خدمت نموده و به نفع هم کار نمایند.
- نان در خون زدن و خوردن
وصف تیره روزی و اندازه و ملال فراوان.
- نان کسی را آجر کردن
کسی را بیکار کردن، نان کسی را بریدن و جلوی روزی اش را دریافت، قطع کردن روزی و درآمد کسی.
- نان کور
چشم و دل گرسنه و تنگ نظر، خسیس و بی خیر.
- نتق نکشیدن
دم بر نیاوردن از روی ترس و تهدید کسی.
- نخود هر آش
به کسی می گویند که خود را در هر کاری دخالت می دهد و اظهارنظر می نماید.
- نخورده ایم نان گندم اما دیده ایم دست مردم
اگر چیزی بهره مند نبوده ایم و آن را نداشتیم و خود تجربه ننموده ایم اما از آن می دانیم و با آن آشنا هستیم.
- نردبان پله پله
پیشرفت و ترقی و اصولاً موفقیت در هر کاری کم کم و به تدریج حاصل می گردد نه یک شبه و ناگهانی.
- نرود میخ آهنین در سنگ
کار نشدنی و محال، کسی را می گویند که حرف یا نصیحت در گوش یا مغزش فرو نمی رود و همچنان به کار خود ادامه می دهد.
- نزده می رقصه
خود به خود اهل کار نادرستی بودن و احتیاجی به بهانه یا مساعد بودن زمینه نداشتن.
- نشسته لب گود می گه لنگش کن
کسی که در موقعیت و موضوع راحت و بی دردسر قرار داشته و به طرف مقابل تکلیف یا پیشنهاد انجام کاری سخت می نماید.
- نفسش از جای گرم در می آید
آدم راحت و بی خیالی که از حال و گرفتاری دیگری خبر نداشته و بر او خرده می گیرد یا پیشنهاد نا به جا می دهد.
- نفسش حَقّه
انسان با تقوی و درویش مسلکی که کلامش دلنشین و آرامش بخش و دعایش در حق گیرا و سریع الاستجابه باشد.
- نفوس بد زدن
پیش بینی کردن به بدی و شر یا غم و ناامیدی.
- نقره داغ کردن
تنبیه پولی کردن، جریمه و گوشاقتصادی به طریقه نقدی و اقتصادی.
- نقل مجلس
حرف یا موضوعی خاصی که وِرد زبان ها بوده و در همه جا و همه کس از آن صحبت می گردد.
- ننموده کار را نبر به کار
شخصی بی تجربه و بی اطلاع را نباید وارد کار نموده و کار را سپرد.
- نم پس ندادن
در دو معنی:
1- خساست، کسی که از طرف او چیزی به دیگران (مادی و معنوی) نرسد.
2- رازداری، کسی که حرف دل خود را نمی زند و چیزی بروز نمی دهد.
- نمردیم و دیدیم
تعجب یا خوشحالی از برآورده شدن آرزویی و انجام شدن کاری که توقع انجامش نمی رفت.
- نمک به حرام
قدر ناشناس، بی چشم رو.
- نمک به زخم پاشیدن
غم و ناراحتی کسی را تشدید و یا خاطره آن را زنده کردن.
- نمک را خوردن و نمک دان را شکستن
بی چشم و رویی، ناسپاس و نمک نشناسی.
- ننه! سنگ نیم منه
جواب بچه بهانه گیر را با ننه (مامان) گفتن بی امان خواهش و بهانه داشته باشد و اشاره به اینکه: مادر عاشق با گذشت است که همواره در مقابل آزار و اذیت یا کوتاهی و نادانی فرزندش گذشت نموده و نیم من می گردد.
- نوبرش را آورده
خطاب به کسی که برای انجام کاری منّت گذارده و یا به چیزی نازیده و پز پدهد، چنانکه گویی آن کار فقط از او بر می آمده و با آن چیز را فقط او دارد.
- نو دیده، قبا دیده
اشاره به آدم بی ظرفیت و ندید بدیدی که تازه به مال و منال رسیده باشد.و با خود نمایی هر چه را به رخ این و آن بکشد.
- نوش دارو پس از مرگ سهراب
چاره جویی و علاج واقعه بعد از وقوع، کار یا یاریی که در زمان لازم انجام نشده و پس از اینکه کار از کار گذشت در صدد یاری و اصلاح بر آیند.
- نوکر بی جیره مواجب
کسی که خدمت مفت و بدون مزد بکند.
- نوکه اومد به بازار، کهنه می شه دل آزار
معمولاً با روی کار آمدن هر چیز نو و تازه، چیز قدیمی مورد کم توجهی و بی مهری قرار گرفته و از قدر و منزلش کاسته می گردد.
- نونش تو روغنه
کسی که کار و بار و وضع اقتصادی خوب و روبراهی دارد.
- نه به آن شوری شور، نه به این بی نمکی
هر چیزی باید متعادل باشد، افراط و تفریط درست نیست.
- نه به داره نه به باره
اشاره به قطعی و حتمی نبودن کاری.
- نه بیل و سه پایه، پلو می خوره تو سایه
اشاره به آدم خوش شانسی که بدون تحمل رنج و زحمت و دردسر زندگی اش هم بهتر از دیگران باشد.
- نه چک زدیم نه چونه، عروس اومد تو خونه
بدون رنج و زحمت صاحب چیزی شدن و به هدف رسیدن.
- نه خود خورد نه کس دهد، گنده کند به سگ دهد
خسیسی که مالش را نه برای خود خرج کند و نه به دیگران ببخشد بالاخره به طریقی مالش به هدر خواهد رفت.
- نه راه پس داره نه راه پیش
کسی که در بن بست و مسئله ای لاینحل قرار گرفته و هیچ چاره ای نداشته باشد، گیر کردن بر سر دو راهی و بلاتکلیف ماندن.
- نه سیخ بسوزه نه کباب
در کاری بهترین و متعادل ترین روش را پیش دریافت، به طوری که هیچکدام از دو طرف ضرری وارد نیاید.
- نه قم خوبه نه کاشون، لعنت به هر دوتاشون
اشاره مزاح گونه به برخی خصلت های نه چندان خوب مردم این دو شهر (صد البته که در همه جا آدم های خوب و بد وجود دارند).
- نه گذاشت نه ورداشت
ناگهان و بدون مقدمه و صریح و بی ملاحظه حرف نادرست و نامربوطی را به طرف مقابل گفتن.
- نیش عقرب نه از ره کین است، اقتضای طبیعتش این است
کسی یا چیزی که ذاتی و بی غرض و بدون اختیار آزار دهنده و ناراحت نماینده و مشکل آفرین و ضمناً تغییر ناپذیر باشد.
سایر ضرب المثل های ایرانی و فارسی به ترتیب حروف الفبا:
| الف | ب | پ | ت | ث | ج | چ | ح | خ | د | ذ |
| ر | ز | س | ش | ص | ض | ط | ظ | ع | غ | ف |
| ق | ک | گ | ل | م | ن | و | ه | ی |